Epilepsie, periodiek voor professionals maart 2010

Actueel

Onderscheiding voor onderzoeksdirecteur SEIN


Eind 2009 heeft de ‘American Epilepsy Society’ Ley Sander de ‘Epilepsy Research Award’ voor Klinische Wetenschappen toegekend. Deze onderscheiding is een erkenning voor zijn baanbrekende onderzoek naar de behandeling en de gevolgen van epilepsie in ontwikkelingslanden. Sander is directeur wetenschappelijk onderzoek bij Stichting Epilepsie Instellingen Nederland. Hij vertelt ons waarvoor hij deze onderscheiding heeft ontvangen. Ook licht hij kort zijn professionele activiteiten toe en geeft hij aan wat het belang is van een epilepsiecentrum.


De syncope polikliniek

Door: Roland Thijs, neurologie, Stichting Epilepsie Instellingen Nederland, Heemstede.

Syncope is een veelvoorkomend symptoom. Vooral bij een eerste aanval kan het onderscheid van een epileptisch insult en syncope moeilijk zijn. Een ‘syncope unit’ voorziet in gerichte en snelle diagnostiek en leidt hiermee tot een aanzienlijke kostenbesparing.


Casuïstiek

Een inoperabele patiënt?

Albert Colon en Pauly Ossenblok, neurologie en klinische fysica, Kempenhaeghe, Heeze.

De betreffende patiënt was na een links occipitale tumorresectie niet aanvalsvrij. Gezien de verwachte locatie van het epileptogene gebied en het gevaar van een verdere aantasting van het rechter halve visuele veld, werd de patiënt enkele jaren geleden nog inoperabel geacht. Op basis van de resultaten van enkele nieuwe onderzoeksmethoden werd recent besloten tot operatie met aanvalsvrijheid tot gevolg.


Wetenschappelijk onderzoek

BrainGain

Nick Ramsey, neurologie/neurochirurgie, Universitair Medisch Centrum Utrecht.

BrainGain is een samenwerkingsverband tussen academische onderzoeksafdelingen, bedrijven, ziekenhuizen en gebruikers- en patiëntengroepen. Het hoofddoel is het ontwikkelen van toepassingen voor interactie van hersenen en technologie, bijvoorbeeld computers. BrainGain is in 2007 officieel van start gegaan, eindigt in 2013 en is het grootste consortium ter wereld dat specifiek toepassingen ontwikkelt die zijn gebaseerd op de nu beschikbare kennis over de werking van de hersenen.


Het consortium: de doelstellingen van BrainGain

Nick Ramsey, neurologie/neurochirurgie, Universitair Medisch Centrum Utrecht en Peter Desain, Donderscentrum voor Cognitie, Radboud Universiteit Nijmegen.

De structuur van BrainGain reflecteert de doelstellingen van het gehele project en bestaat uit een aantal deelprojecten, elk met meerdere kleinere projecten waarin verschillende partijen samenwerken. Er zijn drie hoofdthema’s. Het belangrijkste thema is ‘Brain-Computer Interfacing’. De andere thema’s betreffen elektrische prikkeling van hersengebieden (neurostimulatie) en het beïnvloeden van de eigen hersenactiviteit (neurofeedback).


BrainGain bij epilepsie

Gilles van Luijtelaar, Donderscentrum voor Cognitie, Radboud Universiteit Nijmegen en Nick Ramsey, neurologie/neurochirurgie, Universitair Medisch Centrum Utrecht.

Aan de Radboud Universiteit Nijmegen wordt in het kader van het BrainGain project onderzoek gedaan naar neurale netwerken die betrokken zijn bij absence epilepsie. De mogelijkheden voor behandeling worden onderzocht voor zowel absence als temporaalkwab epilepsie. Het onderzoek wordt gedaan bij genetisch epileptische ratten die spontane absences hebben. Daarnaast wordt bij het Universitair Medisch Centrum Utrecht gewerkt aan een implanteerbaar prototype voor ‘Brain-Computer Interfacing’ met behulp van intracraniële registraties bij patiënten met epilepsie.


Proefschriftbesprekingen

Corticale ontwikkelingsstoornissen als oorzaak van epilepsie

Karin Boer, (neuro)pathologie, Academisch Medisch Centrum, Amsterdam.

Hoe ontstaan corticale ontwikkelingsstoornissen en waarom is de epilepsie die daarmee gepaard gaat lastig te behandelen? Antwoord op deze vragen is essentieel om betere behandelingsstrategieën te kunnen ontwikkelen. In het proefschrift ‘Molecular alterations in epilepsy-associated malformations of cortical development’ worden de resultaten van onderzoek beschreven, die meer inzicht verschaffen in de oorzaak van corticale ontwikkelingsstoornissen en de relatie met epilepsie.


Forum

Absence epilepsie: nieuwe argumenten voor een corticale origine

Fernando Lopes da Silva, neurobiologie, Swammerdam Institute for Life Sciences, Universiteit van Amsterdam.

Onderzoekingen bij mensen en bij dieren tonen aan dat een corticaal focus de dominante factor is bij het ontstaan en het initiëren van de voor absence epilepsie typische piekgolf-ontladingen. Het corticale focus vormt hiermee de basis van het corticothalamische neuronale netwerk dat wordt geactiveerd bij deze schijnbaar gegeneraliseerde epilepsie.


Het tijdschrift kunt u hieronder openen

Epilepsie, periodiek voor professionals (maart 2010)