Epilepsie, periodiek voor professionals december 2005

Actueel

Hoe om te gaan met het schattingsbesluit WAO en de WIA

Bart Hendriks, sociaal juridisch medewerker, en Leonie Diepman, arbeidsconsulent, Epilepsiecentrum Kepenhaeghe, Heeze.

Het per 1-10-2004 gewijzigde 'Schattingsbesluit arbeidsongeschiktheidswetgeving' geeft richtlijnen voor de beoordeling van al bestaande en nieuwe arbeidsongeschiktheidsclaims. In dit kader vinden op dit moment herkeuringen plaats. Nieuwe arbeidsongeschikten krijgen behalve met deze richtlijnen ook te maken met de nieuwe wet WIA. Werkers in de epilepsiezorg zullen geconfronteerd worden met de gevolgen voor patiŽnten. Hoe hiermee om te gaan?


In Memoriam Dr. J.H. Bruens

Piet Voskuil, neuroloog, Stichting Hans Berger Kliniek.

Op 21 oktober 2005 overleed Jan Bruens op 82 jarige leeftijd. Hij was in 1960 de oprichter van de Dr. Hans Begerkliniek voor epilepsiezorg. De kliniek werd toen een onderdeel van het Medisch Centrum De Klokkenberg in Breda.


CasuÔstiek

Moderne beeldvorming in de praktijk van epilepsiechirurgie

Frans Leijten, klinisch neurofysioloog, Rudolf Magnus Instituut voor Neurowetenschappen, Universitair Medisch Centrum Utrecht en Pauly Ossenblok, medisch fysicus, Epilepsiecentrum Kempenhaeghe, Heeze.

De casus betreft een patiŽnt die is gerelateerd aan een tumor in het rechts frontocentrale hersengebied. Voor epilepsiechirurgie is aanvalsvrijheid de uitkomstmaat, en dit vereist meestal een grotere resectie dan alleen het verwijderen van de tumor. De vraag is dus welk gebied verwijderd moet worden ťn of tegelijkertijd de functie van de linker lichaamshelft kan worden gespaard.


Wetenschappelijk onderzoek

Magnetische resonantie beeldvorming bij epilepsie

Paul Boon, neuroloog, Referentiecentrum voor Refractaire Epilepsie, Universitair Ziekenhuis Gent.

Naast het verrichten van elektro-enfacografische regsitraties, al dan niet gepaard gaand met videoregistratie, is magnetische resonantie beeldvorming (MRI) de hoeksteen van de paraklinische diagnostiek van patiŽnten met (moeilijk behandelbare) epilepsie. Gedurende de laatste tien jaar is het aantal patiŽnten met epilepsie bij wie met behulp van MRI een structureel letsel wordt gevonden meer dan verdubbeld.


Wada-test vervangen door functionele MRI?

Walter Backes, klinisch fysicus, Radiologie, Academisch Ziekenhuis, Maastricht.

Actuele onderzoeksresultaten geven aan dat diagnostische functionele MRI in de toekomst niet alleen een toegevoegde waarde heeft bij epilepsiechirurgie maar ook kans maakt het preoperatieve taal- en geheugenonderzoek (Wada-test) te vervangen. Echter het gebrek aan onderzoeken met omvangrijke patiŽntenpopulaties en het schaarse aantal onderzoeken naar de lokalisatie van het temporale geheugen weerhouden dit vooralsnog.  


De toepassing van diffusiegewogen MRI bij epilepsie

Kees Braun, kinderneuroloog, Universitair Medisch Centrum, Utrecht.

Diffusie-gewogen MRI maakt het mogelijk om op een niet-invasieve wijze microstructurele veranderingen in weefselarchitectuur zichtbaar te maken. Dit verhoogt de kans op het detecteren van subtiele cerebrale afwijkingen, zoals microdysgenesieŽn en corticale dysplasieŽn, die ten grondslag liggen aan epilepsie. Hiermee kan de indicatiestelling voor epilepsiechirurgie worden verbeterd.  


Proton magnetische resonantie spectroscopie in epilepsie

Eric Achten, neuroradioloog, Ghent institute for fMRI, Universiteit Gent, BelgiŽ.

Terwijl MR-beeldvorming de meeste structurele afwijkingen in de hersenen van epilepsiepatiŽnten kan detecteren, verschaft MR-Spectroscopie (MRS) specifieke biochemische en histochemische informatie. Zo wordt proton MRS bijvoorbeeld gebruikt om verminderingen aan te tonen van N-acetyl aspartate, een metaboliet die enkel in de neuronale mitochondria wordt aangemaakt. Op die manier kan H-MRS gebieden van neuronale schade aantonen.


Proefschriftbesprekingen

Diagnostiek van epileptische aanvallen

Harry Meinardi, emeritus hoogleraar neurologie.

Op 8 september 2005 vond in maastricht de promotie plaats van Wanda van Ast na verdediging van het proefschrift 'Diagnostic Reference Frames For Epileptic Seizures'. Het proefschrift van Wanda van Ast behandelt de ontwikkeling van een systeem voor de diagnostiek van aanvallen. Door het invoeren van de verschijnselen die optreden tijdens een aanval kan een diagnose worden gesteld in overeenstemming met de classificatie van aanvallen volgens de Internationale Loga tegen Epilepsie.


Verantwoorde epilepsiezorg

Couperen van aanvalsreeksen bij kinderen

Boudewijn Gunning, Hans Stroink, MichŤl Willemsen, neuroloog en kinderneurologen, verbonden aan respectievelijk Epilepsiecentrum Kempenhaeghe te Heeze, St. Elisabeth ziekenhuis en Tweesteden ziekenhuis te Tilburg en UMC St. Radbout te Nijmegen.

Er is behoefte aan noodmedicatie die buiten het ziekenhuis gegeven kan worden om aanvallen te couperen. Recente onderzoeksresultaten pleiten ervoor midazolam een plaats te geven naast diazepam en lorazepam bij het couperen van aanvalsreeksen bij kinderen. Voor clonazepam en chloralhydraat blijft er plaats. Met de kans op ademdepressie dient rekening te worden gehouden.


Het project 'Gordon'

Annemiek Kropman, Verpleegkundige, Stichting Epilepsie Instellingen Nederland, Heemstede.

In juni 2003 besliste een studiegroep van verpleegkundigen om bij de vernieuwing van de verpleegkundige diagnostiek gebruik te maken van de elf gezonheidspatronen van Marjory Gordon. In april 2005 werd het project Gordon, dat voorzag in de implementatie van de elf gezondheidspatronen in de verpleegkundige methodiek, met succes afgesloten.